AGİ (Asgari Geçim İndirimi) Nedir, Nasıl Hesaplanır?

AGİ asgari geçim indirimi, Türkiye’de sigortalı çalışanların medeni durumuna ve çocuk sayısına göre gelir vergisinden düşülen aylık ek indirim tutarıdır. AGİ asgari geçim indirimi uygulaması 2022’de getirilen asgari ücret istisnası ile etkisi azalmış olsa da orta-yüksek maaşlı çalışanlar için hâlâ önemli bir net maaş bileşeni olmaya devam etmektedir. Bu rehberde AGİ asgari geçim indirimi tutarının nasıl hesaplandığını, hangi çalışanlara uygulandığını, 2026 yılı bekar ve aileli oranlarını, asgari ücret istisnası ile ilişkisini, Kocaeli’deki sanayi çalışanlarının pratikte gördüğü etkiyi ve sık yapılan hataları detaylı şekilde ele alacağız.

AGİ Asgari Geçim İndirimi Nedir, Hangi Amaçla Uygulanır?

AGİ asgari geçim indirimi, 5615 sayılı Kanun ile 2008 yılında uygulamaya konulan bir gelir vergisi indirimidir. Amacı, asgari geçim seviyesindeki harcamaların vergi yükünden muaf tutulmasıdır. Tutar, asgari ücret üzerinden hesaplanır ve çalışanın medeni durumu ile çocuk sayısına bağlı oranla çarpılır. Bordroda gelir vergisinden mahsup edilir; bu sayede çalışanın net maaşına yansır. AGİ, çalışanın doğrudan banka hesabına ödenmez; bordrodaki gelir vergisi kalemini azaltarak net maaşı artırır.

AGİ Oranları: Medeni Hal + Çocuk Sayısı

AGİ tutarı, asgari ücret yıllık gelirinin belirli bir yüzdesi olarak hesaplanır. Bu yüzde, çalışanın medeni hal ve çocuk durumuna göre belirlenir:

2026 Yılı AGİ Asgari Geçim İndirimi Hesaplama Örnekleri

2026 yılı asgari ücret yıllık brüt geliri yaklaşık 312.000 TL kabul edildiğinde, farklı medeni hal senaryolarında AGİ aylık tutarı:

• Bekar: 312.000 × %50 × %15 (gelir vergisi oranı) / 12 = aylık yaklaşık 1.300 TL
• Evli (eş çalışmıyor): 312.000 × %60 × %15 / 12 = aylık yaklaşık 1.560 TL
• Evli + 1 çocuk: 312.000 × %67.5 × %15 / 12 = aylık yaklaşık 1.755 TL
• Evli + 2 çocuk: 312.000 × %75 × %15 / 12 = aylık yaklaşık 1.950 TL
• Evli + 3 çocuk: 312.000 × %82.5 × %15 / 12 = aylık yaklaşık 2.145 TL
• Evli + 4 ve üzeri çocuk: 312.000 × %85 × %15 / 12 = aylık yaklaşık 2.210 TL

Bu tutarlar, çalışanın brüt maaşı asgari ücret üzerinde olduğunda bordrosundaki gelir vergisi kaleminden düşülerek net maaşına eklenir. Hesabı doğrulamak için AGİ hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

AGİ Kimlere Uygulanır?

AGİ uygulaması yalnızca belirli sigortalı statüleri için geçerlidir:

• 4/A sigortalı işçiler: Özel sektörde iş sözleşmesiyle çalışanlar — AGİ uygulanır
• 4/C sigortalı devlet memurları: Kamu çalışanları — AGİ uygulanır
• 4/A sigortalı yabancı uyruklu çalışanlar: Çalışma izniyle çalışıyorlarsa — AGİ uygulanır
• 4/B sigortalı bağımsız çalışanlar (Bağ-Kur): AGİ uygulanmaz
• Serbest meslek erbabı: AGİ uygulanmaz (gelir vergisi farklı şekilde hesaplanır)
• Emekliler: AGİ uygulanmaz (emekli aylığı vergiye tabi değildir)
• Stajyerler: Bordro durumuna göre değişir; bursla ödeme yapılan stajyerlere AGİ uygulanmaz

Asgari Ücret İstisnası vs AGİ: Fark Nedir?

2022’de getirilen asgari ücret istisnası ile AGİ sıklıkla karıştırılır; oysa iki farklı uygulamadır:

İki uygulama birlikte çalışır; biri diğerini iptal etmez. Düşük brütte asgari ücret istisnası ön planda, yüksek brütte AGİ daha belirgin etki yaratır.

AGİ Bordroda Nasıl Görünür?

AGİ tutarı, aylık bordronun gelir vergisi satırının hemen altında “Asgari Geçim İndirimi” veya “AGİ” başlığıyla görünür. Bu rakam gelir vergisinden mahsup edilir; net maaş hesabında pozitif olarak yansır. Bordro örneği üzerinden açıklama: brüt 50.000 TL maaş için hesaplanan gelir vergisi 4.500 TL, AGİ 1.950 TL (evli + 2 çocuk) ise; ödenecek gelir vergisi = 4.500 – 1.950 = 2.550 TL olur. Net maaş bu fark kadar yüksek olur.

Medeni Hal Değişikliği: İK’ya Bildirim

AGİ’nin doğru uygulanması için medeni hal değişikliklerini İK’ya bildirmek zorunludur:

• Evlilik: Belge ile İK’ya bildirin; AGİ oranı %50’den %60’a çıkar
• Çocuk doğumu: Doğum belgesi ile bildirin; her çocuk için +%7.5 (4. çocuğa kadar) ekleme
• Boşanma: Bildirilmezse eski oran devam eder; geriye dönük düzeltme yapılabilir
• Eşin çalışmaya başlaması: Bildirilmezse fazla AGİ alınmış olur, ileride mahsup edilir
• Çocuğun reşit olması: 25 yaşına kadar (yükseköğrenim varsa) AGİ sayılır; sonrası düşer

AGİ Kazandıran Çocuk Sayısı: Detaylar

AGİ hesabında dikkate alınan çocuk tanımı şu kriterleri içerir:

1. 18 yaşından küçük olmalı; veya 25 yaşına kadar eğitim devam ediyor olmalı
2. Gelir vergisi mükellefi olmamalı (kendi işi olmamalı)
3. Evlat edinilen çocuklar dahil
4. Boşanma durumunda velayet hangi taraftaysa AGİ o tarafta
5. Üvey çocuklar genelde dahil değil (mahkeme kararıyla sayılabilir)
6. Engelli çocuklar için yaş üst sınırı uygulanmaz

Kocaeli Sanayi Çalışanlarında AGİ Etkisi

Kocaeli’deki sanayi pozisyonlarında AGİ’nin net maaşa yıllık etkisi aşağıdaki gibidir:

• Üretim operatörü (brüt 35.000 TL, evli + 2 çocuk): Yıllık ~23.400 TL ek net kazanç
• Forklift operatörü (brüt 42.000 TL, evli + 1 çocuk): Yıllık ~21.060 TL ek net
• Mühendis (brüt 60.000 TL, bekar): Yıllık ~15.600 TL ek net
• Kıdemli mühendis (brüt 90.000 TL, evli + 3 çocuk): Yıllık ~25.740 TL ek net

Bu rakamlar, brüt maaş ile birlikte değerlendirildiğinde sektör bazlı toplam paket karşılaştırması için kritiktir. Kocaeli sanayi pozisyonları için Gebze iş ilanları, Dilovası iş ilanları, Körfez iş ilanları bölümlerini takip edebilirsiniz.

AGİ ile İlgili Sık Yapılan Hatalar

1. Medeni hal değişikliğini bildirmemek: Çocuk doğumu sonrası bildirim yapılmazsa eski oran devam eder, hak kaybı yaşanır
2. Eşin çalışmaya başlaması: “Evli” oranı %60 yerine bekar %50 oranı uygulanmalı; geriye dönük mahsup riski
3. Boşanma sonrası velayet bildirimi: Velayet hangi tarafta ise AGİ o tarafta sayılır
4. Bağ-Kur’a geçişte AGİ beklemek: Bağ-Kur (4/B) statüsünde AGİ uygulanmaz
5. İki işveren bordrosu: Aynı anda iki yerde çalışanlarda AGİ sadece ana bordroda uygulanır

AGİ ve Net Maaş Hesaplama

AGİ’nin etkili olduğu bordro yapısını anlamak için brüt-net hesabını birlikte gözden geçirmek gerekir. Net brüt maaş nedir içeriği bu konuyu kapsayan başvurabileceğiniz bir rehberdir. Hesap için brüt net hesaplama ve AGİ hesaplama araçlarını birlikte kullanabilirsiniz. Maaş pazarlığı sürecinde AGİ etkisini hesaplamak için maaş pazarlığı rehberi içeriğindeki yan haklar tablosu da değerlendirilebilir.

Yasal Dayanak ve İlgili Mevzuat

AGİ uygulaması 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 32. maddesi kapsamında düzenlenmiştir. 2008 yılında 5615 sayılı Kanun ile uygulamaya konulmuştur. Yıllık tutar ve oran güncellemeleri Gelir İdaresi Başkanlığı tebliğleri ile yapılır. Detaylı yasal metinler için Mevzuat.gov.tr portalı resmi kaynaktır.

Sonuç: AGİ Asgari Geçim İndirimi Doğru Yönetilirse Net Maaşı Artırır

AGİ asgari geçim indirimi, küçük bir aylık tutar gibi görünse de yıllık 15.000-25.000 TL aralığında ek net kazanç yaratır. Medeni hal değişikliklerini İK’ya zamanında bildirmek, doğru oranın uygulanmasını garanti eder. İlk iş başvurusundan itibaren bordroyu kontrol etmek, hak kaybını önler. Detaylı kariyer süreci için ilk iş başvurusu rehberi içeriğine de göz atabilirsiniz.

Genç Kocaeli platformunda güncel Kocaeli iş ilanları bu konu dahil tüm pozisyon kategorilerinde aktif olarak listeleniyor. Yeni pozisyon arayışında olan adaylar için Kocaeli iş ilanları rehberi bölümünü düzenli takip etmek tavsiye edilir. Veriler Genç Kocaeli’nin aktif ilanlarından ve sektör maaş rehberinden derlendi.